Hoe optreden bij vertraging van bouwwerken?

Gewijzigd op 18/04/2012 door TiM Vanhove

Vlaamse Renovatiedag
© Ik ga bouwen
Longueville
Longueville
© Groep Huyzentruyt
referentiewoning Durabrik
referentiewoning Durabrik
© Durabrik

Rekening houdend met de omvang van het bouwen van een woning, de eraan gekoppelde investeringen, de administratieve rompslomp, de coördinatie tussen de verscheidene onderaannemers is het normaal dat de tijd nodig voor het bouwen van een bouwwerk niet altijd tot op de dag kan ingeschat worden.
Een zekere tolerantie dringt zich op, zelfs wanneer contractueel een termijn werd bepaald. Maar er zijn ook grenzen aan de redelijkheid. Zo is een vertraging van enkele maanden voor de bouw van een woning niet aanvaardbaar en is een vertraging van bijvoorbeeld 1 maand voor de afwerking van een keuken na levering evenmin aanvaardbaar.


Bepaal een uitvoeringstermijn

De schade geleden door de vertraging van de werken kan zwaar doorwegen voor iemand die bijvoorbeeld zijn huur tegen een bepaalde tijd had opgezegd omdat hij dan in zijn woning dacht te kunnen of voor iemand die in de nieuwbouw een praktijk, een vrij beroep of een handel wenst te beginnen.
Bij het aangaan van de aannemingsovereenkomst zullen partijen meestal voorzien in een uitvoeringstermijn waarbij deze termijn bepaald wordt door een vaste datum voor de oplevering van de werken vast te leggen ofwel door het aantal nuttige of werkbare arbeidsdagen van de bouwtijd vast te leggen - wat meer gebruikelijk is. Dit is zeker het geval wanneer de werken vallen onder de wet Breyne, gezien daar de vastlegging van de uitvoeringstermijn wettelijk verplicht is.

Voor de werken die echter niet onder de wet Breyne vallen alsook de kleinere werken zoals installatie van een badkamer of een keuken, aanleg van een tuin enz…, is dit vrij te bepalen en precies daar stelt zich al een probleem. Als de documenten van de aannemer uitgaan dan zullen deze veelal geen uitvoeringstermijn bepalen, tenzij de bouwer aandringt en in dit laatste geval worden dan soms mondelinge en geen schriftelijke afspraken gemaakt zodat de bouwer dan met een bewijsprobleem zit.
Het gebeurt soms ook dat een contract wel in een uitvoeringstermijn voorziet, maar geen boete per dag overschrijding zodat dergelijke clausule in feite weinig nut heeft.


Ingebrekestelling

Indien de aannemer zijn werk niet voltooid heeft binnen de overeengekomen termijn of binnen een redelijke termijn dan dient de bouwheer zijn aannemer daarvoor in gebreke te stellen waarna de bouwheer dan beschikt over meerdere mogelijkheden.
Ofwel vordert de bouwheer de gedwongen uitvoering bij equivalent onder de vorm van schadevergoeding, ofwel vraagt de bouwheer aan de rechter om de werken op kosten en risico van de aannemer door een derde te laten voltooien, ofwel vordert de bouwheer de ontbinding van de overeenkomst met eventueel schadevergoeding.


Vertragingsboete

Om de druk bij de aannemers wat te vergroten en procedures te vermijden, kan in de aannemingsovereenkomst ook contractueel voorzien worden in een schadebeding bestaande uit een vertragingsboete. Deze vertragingsboete bestaat erin dat de aannemer een vergoeding betaalt aan de bouwheer indien de uitvoeringstermijn overschreden werd. Deze boete wordt doorgaans per dag of per week berekend en wordt pas toegekend aan de bouwheer nadat hij de aannemer in gebreke heeft gesteld van de niet-tijdige uitvoering van de bouwwerken.

Wat zeker moet vermeden worden is het onbedacht overgaan tot een verbod voor de aannemer en zijn onderaannemers om de bouwwerf te betreden en het aanstellen van een andere aannemer om de werken verder te zetten, en dit zonder tussenkomst van de rechtbank.
Indien er contractueel hieromtrent niets is voorzien kan dergelijke handelswijze van de bouwheer als contractbreuk beschouwd worden en zal de aannemer met grote kans op succes deze handelswijze voor de rechtbank kunnen aanvechten.
Dit is dus duidelijk geen verstandige handelswijze zelfs al zou het contract dergelijke eenzijdige mogelijkheid tot ontbinding van het contract voorzien. Dergelijke handelswijze wordt meestal duidelijk ingegeven door de vrees voor de kosten van een gerechtelijke procedure.


Bezinnen

Bouwers zitten inderdaad met een budget en soms is dit krap, maar het mag toch verwondering wekken dat men eerder risico’s wil nemen door “het recht in eigen handen te nemen” dan zich tot de rechtbank te wenden of professioneel advies in te winnen. Dergelijk advies kost nog altijd maar een fractie kost van de kosten van de bouw van een woning.

Sylvie Vandenabeele
Henk De Loose
 

Ontdek deze bouwbedrijven

Folders over nadenken over bouwen

Meer informatie op de website van deze bedrijven