Vervang woonbonus door btw-verlaging

Gewijzigd op 25/06/2014 door TiM Vanhove

Hoog op de agenda van een nieuwe Vlaamse regering staat de hervorming van de woonbonus. Het huidige systeem blijkt de woningprijzen omhoog te duwen, terwijl het wonen net betaalbaar moest maken. Professor Albrecht van de KU Leuven oppert de woonbonus te vervangen door een btw-verlaging naar 12% op nieuwbouw. Dat regime is gunstig voor de bouwers, de aannemers én de overheid.
Badkamer Glass
© Van Marcke
Nu de vorming van een Vlaamse regering op kruissnelheid komt, gaat de woonbonus opnieuw over de tongen. Onderzoekers van de KU Leuven staken deze week het vuur aan het lont met opmerkelijke resultaten uit te studie: de huizenprijzen zijn net duurder door de huidige woonbonus, en wel 28%. Daarmee druist de woonbonus in tegen haar belangrijkste doelstelling: wonen betaalbaar maken. Het zijn overigens de rijkeren die het meest geprofiteerd hebben van het systeem. De onderzoekers pleiten niet voor een onmiddellijke afschaffing. Dat zou de huizenprijzen doen dalen met maar liefst 23%. Om dat effect te vermijden stellen ze voor de woonbonus over de komende 20 tot 25 jaar te laten uitdoven.
Decra Classic
© Icopal
Kijkwoning Niel
Kijkwoning Niel (passiefhuis)
© Bostoen

Btw-verlaging voor nieuwbouw

Collega professor dr. Johan Albrecht van de KU Leuven deed eenzelfde vaststelling over de effecten van de woonbonus. Hij keek eens over de landsgrenzen en zag dat in Zweden een btw-verlaging een gunstig effect had op de bouw- en wooneconomie. De professor becijferde de mogelijke gevolgen van een beperkte btw-verlaging in Vlaanderen. Hij lichtte de resultaten toe op de Previewdag van Essencia, waarop het marketingbureau voor de bouw de resultaten van zijn renovatie-onderzoek toelichtte.
Professor Albrecht gaat ook uit van een uitdoofbeleid voor de aankoop van bestaande woningen, maar stelt een btw-verlaging als alternatief voor nieuwbouwprojecten voor. Uit grondig cijferwerk blijkt dat zowel de bouwheer als de overheid er financieel beter van worden als het btw-tarief voor nieuwbouw op 12% zou worden gelegd. Met andere woorden: de inkomsten voor de overheid stijgen aangezien er meer gebouwd wordt en ze dus meer btw op materialen kan innen en belasting op winsten van producenten en aannemers.
Die becijfering wordt ook onderbouwd door de gevolgen uit de tijdelijke btw-verlaging die de overheid in 2009-2012 doorvoerde als relancemaatregel. De praktijk toonde toen aan dat de korting van 7.500 euro de groep die een woning van 230.000 euro kan bouwen met 240.000 gezinnen vergrootte.
In het geval van een btw-verlaging naar 12% zouden 345.000 huishoudens zich een woning van 230.000 euro kunnen permitteren.
 
Kortom, stof tot nadenken voor de Vlaamse regeringsonderhandelaars.