Vocht: klein venijn met grote gevolgen

Gewijzigd op 18/04/2012 door TiM Vanhove

Vochtproblemen liggen vaak in een klein hoekje, maar ze kunnen grote gevolgen hebben. Een kleine constructiefout, een lek of een ander detail kunnen al voor heel wat miserie zorgen. Feit daarbij is dat vochtproblemen niet alleen vervelend zijn, maar dikwijls ook moeilijk om te verhelpen.
Eddy Jennen van de gespecialiseerde firma Noten licht enkele veel voorkomende vochtproblemen toe en bespreekt mogelijke oplossingen.


De oorzaken voor vochtproblemen kunnen heel sterk uiteenlopen. Een lek in een leiding of een fout in de waterkering,… Het gevolg zijn vrijwel altijd vochtige of natte plekken in plafond, muur of vloer. Onze grootouders hadden een uitgebreide trukendoos om deze vochtplekken te verbergen. Maar die bieden geen afdoende oplossing voor het probleem.
“Het belangrijkste uitgangspunt om een vochtprobleem te verhelpen, is de juiste oorzaak of oorzaken op te sporen. Alleen door de oorzaak van het probleem te verhelpen, kan je een fundamentele oplossing bieden. De vochtplekken maskeren is ten stelligste af te raden. Het is op termijn niet alleen slecht voor de gezondheid, maar ook voor de bouwfysische kwaliteiten van het gebouw,” begint Eddy Jennen.

 

Vocht door constructiefout

Doorgaans zit een vochtprobleem in een klein detail; een verstopte dakgoot, slecht geplaatst daklood, een terreinaanleg die boven de waterkering reikt, bepleistering die tot onder de waterkerende laag komt, slechte aansluiting van een veranda of een uitbreiding,… Hier komt het er op aan de juiste oorzaak van het probleem op te sporen en te (laten) verhelpen. Een moeilijkheid hierbij is dat de vochtplekken zich niet altijd manifesteren op die plaats waar het probleem zich stelt. Wanneer je zelf geen raad meer weet met een vochtprobleem, kan advies van een specialist uitkomst bieden.

 

Opstijgend vocht

Vochtproblemen kunnen echter van fundamentelere aard zijn dan een kleine constructiefout. Een dooddoener op dit vlak is opstijgend vocht. Eddy Jennen: “Dit euvel stelt zich vaak in oude woningen, maar kan evengoed in een nieuwbouw voorkomen. Het is te wijten aan het ontbreken van een waterkerende laag of een fout in de plaatsing van deze laag.
Hierdoor ontstaat er een rechtstreeks contact tussen de natte ondergrond en de bakstenen muur. Door de capillariteit – zuigende kracht – van de baksteen wordt water omhoog gezogen in de muur. De waterkering moet er net voor zorgen dat dit niet kan gebeuren.
De oplossing? Er bestaan twee methodes; onderkappen of injecteren. Bij het onderkappen wordt een waterkerende laag in de muur gebracht. Dit gebeurt in stroken om de stabiliteit van de woning niet in het gedrang te brengen. De oplossing is hierdoor arbeidsintensief en tijdrovend. Onderkappen wordt dan ook nog maar weinig toegepast.
Het injecteren werkt flexibeler en sneller. Het is in feite het aanbrengen van een horizontale barrière met behulp van een chemisch product. De steen wordt hierdoor als het ware waterafstotend. Wanneer er een goed product wordt gebruikt voor het injecteren, biedt het een even duurzaam resultaat als het onderkappen.”

 

Nacontrole

Wanneer opstijgend vocht zich jarenlang heeft kunnen manifesteren, zijn er in al die tijd ook heel wat minerale zouten mee in de muur getrokken. Het water is wel uit de muur verdampt, maar de mineralen zijn blijven zitten. Die hoge concentratie kan voor problemen – verkleuringen, afstotingsverschijnselen - zorgen wanneer je de muur opnieuw wilt afwerken. “Dit is een aspect waarmee je rekening dient te houden,” waarschuwt Eddy Jennen. “Geef de muur voldoende tijd om te drogen en laat voor de verdere afwerking een nacontrole doen door een specialist. Die kan uitmaken welke mineralen er in de muur zijn achtergebleven en welke maatregelen je kan treffen om problemen hiermee te voorkomen.”

 

Doorslaand vocht

Een ander taai probleem om aan te pakken is doorslaand vocht. Dit manifesteert zich vooral bij volsteense muren die langdurig worden blootgesteld aan hevige regen en wind. “In dit geval biedt een oppervlakte hydrofuge oplossing,” aldus Eddy Jennen. “Dit is een behandeling met oligomere siloxanen. Deze kleurloze chemische bestanddelen maken de muur waterafstotend. Belangrijk is hier een kwalitatief product te gebruiken. Eender welke hydrofuge geeft voor een bepaalde tijd een goede waterafstoting. De kwaliteit bepaalt echter de levensduur van deze waterafstotende capaciteit.”

 

Vocht in schoorsteen

Schoorsteencondensatie manifesteert zich vaak na de plaatsing van een nieuwe cv-installatie. Onze expert hierover: “Ketels met een hoger rendement stoten rookgassen met een lagere temperatuur uit. Het kan dan gebeuren dat de waterdampen in de rookgassen al zo sterk zijn afgekoeld dat ze condenseren voordat ze het einde van schoorsteen bereiken. Dit kan resulteren in vochtige plekken. Deze verschillen van kleur afhankelijk van de gebruikte brandstof. Deze vlekken zijn niet altijd zonder gevaar voor de bouwfysische eigenschappen van de schoorsteen. Daarom valt het aan te raden een inox voering met een aangepaste diameter in de schoorsteen te plaatsen. Hierdoor koelen de rookgassen minder snel af. Een andere oplossing is de plaatsing van een rookgasextractor. Dit is een ventilator die de rookgassen wegzuigt. Bij de vervanging van de cv-installatie kan je tot slot ook opteren voor een muurdoorvoer. Dan wordt de schoorsteen geëlimineerd.”

 

Condensatie of schimmel

Een laatste probleem dat we nog even toelichten is condensatie. Dit is een fysisch fenomeen. Even verduidelijken: Lucht bevat een bepaalde hoeveelheid waterdamp (vochtigheidsgraad). Wanneer de lucht afkoelt, zet deze waterdamp zich om in water (condens). Dit condensvocht zet zich af op de koudste vlakken in een ruimte, dit kan minder goed geïsoleerd glas of een koudebrug zijn. Na verloop van tijd kan zich op deze vochtplekken ook schimmel vormen.
Eddy Jennen: “De oorzaak voor deze condensatie is een te hoge luchtvochtigheid. We produceren dagelijks heel wat vocht door te leven, te koken, te wassen, te poetsen,... Om een gezond leefklimaat te hebben moet dit vocht uit de woning geëvacueerd worden. Dit kan alleen door een degelijke ventilatie.”

Bron: Innovatief - januari 2006

Folders over vochtproblemen