Renoveren? Vergeet de bestaande vloer niet

Gewijzigd op 5/12/2012 door Daan Slingers

Wanneer we een woning renoveren moeten we extra aandacht besteden aan de bestaande verdiepingsvloeren. Door een renovatie krijgen de vloeren mogelijk een andere functie. Hierdoor wordt er meer van hen verwacht op het gebied van akoestiek, stabiliteit en brandveiligheid. Architect Geert Houtmeyers legt het verder uit aan de hand van stenen en houten vloeren.

Onze renovatiespecialisten

Vloer renoveren
Ga bij een renovatie na of de gerenoveerde vloer nog aan alle eisen voldoet.
© Houtmeyers architecten
Wie een ruimte renoveert moet voor de vloer rekening houden met de volgende aandachtspunten:

Stabiliteit

Het eerste en belangrijkste aandachtpunt is de stabiliteit van de bestaande vloer. Afhankelijk van de samenstelling van deze vloer (steen, beton of hout) moet je nakijken of de vloer nog voldoende draagkrachtig is om de stabiliteit in de nieuwe situatie te garanderen.

Thermische en akoestische eigenschappen

Ook moet je nagaan of de thermische (vloerisolatie) en akoestische eigenschappen van de vloer wel hetzelfde blijven na een bestemmingswijziging. Praktisch en/of wettelijk kunnen er immers na een bestemmingswijziging andere normen gelden.

Brandweerstand

Bij een ‘woningscheidende vloer’ - zoals gebruikelijk in appartementen - moet je ook de brandweerstand controleren.
Vloer renoveren
De moeilijkheid bij een bestaande stenen vloer is zijn samenstelling te achterhalen.
© Houtmeyers architecten

Aandachtspunten per vloertype

Stenen vloeren

Stenen vloeren zijn vaak samengesteld uit potten en balken uit gebakken aarde. Bij recentere constructies is ook ter plaatse gestort beton mogelijk.

Bij een herbestemming van de ruimte op een stenen vloer moet je na het aanbrengen van eventuele leidingen voor sanitair en elektriciteit een nieuwe afwerking voorzien. Meestal gebeurt dit in de vorm van een zandcementmengeling, de chape. Deze chape zorgt voor een extra belasting. Ga na of deze geen probleem vormt voor je bestaande vloer. Laat voor de zekerheid een stabiliteitsingenieur dit onderzoeken.

De moeilijkheid bij een bestaande stenen vloer is zijn samenstelling te achterhalen. Daarom is het soms aangewezen om eerst een druklaag in beton aan te brengen op de bestaande stenen en dan pas de chape. Het (al dan niet gewapend) beton zorgt voor een extra versteviging van de bestaande stenen vloer. Het beton kan ook dienen als een volwaardige vloerplaat waarbij de bestaande potten en balken fungeren als bekisting.

Een droge afwerkingslaag is ook mogelijk. Dit kan indien de ruimte boven de bestaande stenen vloer beperkt is in hoogte en de vloer draagkrachtig genoeg is. Bij een droge afwerkingslaag worden er op de bestaande stenen vloer drukvaste platen aangebracht. Deze zijn al dan niet voorzien van een onderlaag. Deze onderlaag kan zowel thermisch als akoestische eigenschappen bezitten. Op die manier kun je ook inspelen op die eisen. Meestal is het dan wel nodig om eerst een egalisatielaag aan te brengen vooraleer je deze platen op de vloer kunt aanbrengen.

Op het vlak van brandveiligheid zorgt een bestaande stenen vloer meestal niet voor problemen. Dit komt doordat steenachtige materialen op zich goede eigenschappen bezitten op vlak van brandveiligheid. Extra maatregelen zijn dan ook niet nodig.
Vloer renoveren
De meest courante afwerking is deze met droge drukvaste afwerkingsplaten.
© Houtmeyers architecten

Houten vloeren

Houten vloeren zijn meestal samengesteld uit een houten balkenlaag afgewerkt aan de bovenzijde met houten planken en aan de onderzijde met een gipsplaat.

Om de draagkracht bij houten vloeren te controleren volstaat het om de bestaande houten planken en/of de plafondafwerking te verwijderen. Een vaak voorkomend probleem voor wat betreft de stabiliteit is dat de houten balkenlaag dikwijls is aangetast door insecten (houtworm). Afhankelijk van de ernst van de aantasting kun je de balkenlaag behandelen met insectendodende producten. Indien de aantasting te ver gevorderd is, vervang je best (gedeeltelijk) de balkenlaag.

Er bestaan bij een houten vloer verschillende afwerkingsmaterialen. Voor welke kies je het best? Wel, de keuze is enerzijds afhankelijk van de herbestemming van de verdiepingsruimte en anderzijds van de keuze van vloerafwerking (parket, tegels,…).

De meest courante afwerking is deze met droge drukvaste afwerkingsplaten zoals beschreven bij de stenen vloeren. Ook hier kun je een onderlaag voorzien om de akoestische en/of thermische eigenschappen van de houten vloer te verbeteren en te garanderen. Om de akoestische eigenschappen nog te verbeteren wordt er best in de hoogte van de balkenlaag een zachte isolatie aangebracht. Dit doe je om het zogenaamde ‘klankkasteffect’ van de houten vloer te reduceren. Om het akoestisch verhaal helemaal in orde te hebben breng je best aan de onderzijde een zwevend verlaagd plafond aan. Tevens kan dit plafond zodanig uitgevoerd worden dat de brandveiligheid gegarandeerd is indien in die zin eisen worden opgelegd.

Conclusie

Het renoveren van een bestaande verdiepingsvloer vraagt dus een aanpak met kennis van zaken. Een goede analyse vooraf is belangrijk om nadien een correcte draagvloer te krijgen, die aan alle (al dan niet opgelegde) eigenschappen voldoet.

Auteur: Architect Geert Houtmeyers, Zaakvoerder van Architectenbureau Houtmeyers Geert – december 2012

Folders over renoveren

Meer informatie op de website van deze bedrijven